Στρατιωτική θητεία: Πονάει κεφάλι - κόψει κεφάλι

  • Δημοσιεύτηκε: 18 Ιανουάριος 2007

    Με τον πρόσφατο θόρυβο για τους ανυπότακτους και την στρατιωτική θητεία ακούστηκε περισσότερο απ' οποιαδήποτε άλλη φορά το σκεπτικό που θέλει την στρατιωτική θητεία να καταργείται εντελώς. Αυτό βασίζεται στη λογική «πονάει κεφάλι - κόψει κεφάλι», μία «λογική» στην οποία μας έχουν συνηθίσει όλες οι μεταπολιτευτικές κυβερνήσεις. Μία «λογική» στην οποία οφείλεται ουσιαστικά ο «πονοκέφαλος» ή καλύτερα η ημιπαράλυση από εγκεφαλικό, στην οποία βρίσκονται σήμερα οι Ένοπλες Δυνάμεις.

    Τα πράγματα όμως δεν είναι τόσο απλά. Κατ' αρχάς, η ιδέα κατάργησης ή και ελαχιστοποίησης της θητείας δεν συμβαδίζει με το γεωστρατηγικό περιβάλλον της χώρας μας και έχει καθαρά λαϊκιστικά κίνητρα. Διερωτάται όμως επιπλέον κανείς, γιατί είναι επιχείρημα για την κατάργηση της θητείας η κακή λειτουργία του στρατεύματος;

    Με μία αντίστοιχη λογική θα μπορούσε να απαντήσει κανείς ότι δεν είναι δυνατόν να επιβαρυνθεί το δημόσιο με τόσους πολλούς νέους δημοσίους υπαλλήλους - ή λειτουργούς αν θέλετε - τη στιγμή που περισσότερο από ποτέ έχει γίνει εμφανής η ανάγκη απαλλαγής από αυτούς. Η εσφαλμένη αυτή αντιμετώπιση της θητείας πηγάζει και από το γεγονός ότι - με το δίκιο του μερικές φορές - ο περισσότερος κόσμος κρίνει την θητεία σαν κάτι που πρέπει να γίνει απλά για να γίνει. Σαν ένα αναγκαίο κακό και όχι σαν μία τιμητική περίοδο στη ζωή ενός άνδρα. Δεν διαφαίνεται όμως πουθενά στις τοποθετήσεις όλων αυτών, πολιτών και πολιτικών έστω και μία συνοπτική - αναλόγου προχειρότητας ανάλυση του γιατί χρειαζόμαστε στρατό, πριν προχωρήσουμε στο πώς θα είναι αυτός.

    Πολύ πρόχειρα κι εμείς, θα μπορούσαμε να πούμε ότι η Ελλάδα, περισσότερο απ' οποιαδήποτε άλλη Ευρωπαϊκή χώρα χρειάζεται στρατό, λόγω του ότι βρίσκεται σε μία από τις πιο επικίνδυνες περιοχές του κόσμου που λέγεται Ανατολική Μεσόγειος. Εκ των γειτόνων της δε, πλην της Βουλγαρίας, όλοι οι υπόλοιποι είναι ουσιαστικά ή εν δυνάμει σε εμπόλεμο κατάσταση. Ας συμφωνήσουμε τουλάχιστον λοιπόν στο γεγονός ότι η Ελλάδα γι' αυτόν και μόνο τον λόγο πρέπει να έχει μεγάλο και καλά εκπαιδευμένο στρατό. Κι αν το αντεπιχείρημα σ' αυτό είναι η συμμετοχή της χώρας μας σε διεθνείς οργανισμούς, συμμαχίες και κοινότητες, αρκεί να γελάσουμε δυνατά.

    Χωρίς να σταθούμε σε αριθμούς, ο Ελληνικός Στρατός τα τελευταία 25 χρόνια έχει συρρικνωθεί σε επικίνδυνο βαθμό. Σαν να μην έφτανε αυτό, η οργάνωσή του είναι για γέλια και για κλάματα. Αυτό οφείλεται:

  • Στην μεταπολιτευτική «αντιχουντική» υστερία που έστειλε μαζικά στο σπίτι τους χιλιάδες έμπειρους αξιωματικούς, χωρίς να αναρωτηθεί αν θα μπορέσει να αναπληρώσει τα κενά τους.
  • Στα αριστερά συμπλέγματα που απαξίωσαν στα μάτια της κοινωνίας οποιονδήποτε φέρει εθνόσημο και στολή, με αποτέλεσμα τα κίνητρα για ένταξη στο στρατό και τα σώματα ασφαλείας να περιορίζονται σε βιοποριστικούς και ασφαλιστικούς λόγους.
  • Στην δημοσιοϋπαλληλική νοοτροπία που αναπτύσσεται, λόγω και της επανδρώσεως του στρατεύματος από πρόσωπα αμφιβόλου φρονήματος και η οποία απορροφά ακόμη και εκείνους που με υγιή κίνητρα ακολουθούν στρατιωτική σταδιοδρομία.
  • Στην κατακυρίευση του στρατεύματος από "πελάτες" των εκάστοτε κυβερνώντων.
  • Στην μαλθακότητα της ελληνικής κοινωνίας και του ανδρικού της πληθυσμού.
  • Στο νομικά κακώς πλαισιωμένο σύστημα των αναβολών.

    Όλα τα παραπάνω, σε συνδυασμό με την δυσαρέσκεια που προκαλείται σε αρκετούς θητεύσαντες ή θητεύοντες, συχνά δικαιολογημένα, οδηγούν στο να φτάσουμε στο κατάντημα να συζητάται ακόμη και μέσα σε εθνικιστικά και πατριωτικά φόρα του Διαδικτύου το αν η θητεία έπρεπε να καταργηθεί εντελώς.

    Από την άλλη, θα μπορούσαμε όλοι να συμφωνήσουμε ότι έστω και υποθετικά (με την έννοια του "θα μπορούσε") και με βάση την προσωπική μας εμπειρία η στρατιωτική θητεία:

  • δίνει τις βασικές γνώσεις μάχης σε κάθε άρρενα Έλληνα πολίτη.
  • με 12μηνη έως και 18μηνη διάρκεια δεν είναι τόσο δραματικά μεγάλη για να παραπονείται κανείς ότι καταστρέφεται η ζωή του απ' αυτήν.
  • αποτελεί ένα δεύτερο σχολείο, που εξισώνει ανθρώπους από διαφορετικές κοινωνικές τάξεις και διαφορετικά πνευματικά επίπεδα, ενισχύοντας κατά πολύ την κοινωνική προσαρμοστικότητα του καθενός.
  • καλλιεργεί την ομαδικότητα του ατόμου και την πειθαρχία και αυτοπειθαρχία του.
  • προσθέτει επί μέρους γνώσεις (βλ. «ειδικότητα κτηθείσα εν τω στρατεύματι») σε αρκετούς εφέδρους και θα μπορούσε να το κάνει σε πολύ μεγαλύτερη έκταση.

    Αυτά και πολλά άλλα το ότι δεν λειτουργούν δεν σημαίνει ότι δεν θα μπορούσαν να λειτουργήσουν.

    Πέραν αυτού, το ερώτημα "Θητεία: Ναι ή όχι κι αν ναι πόσο και πώς;" δεν είναι δυνατόν να αποτελεί αντικείμενο κοινωνικού ή πολιτικού διαλόγου αλλά καθαρά στρατιωτικής αναλύσεως από την ηγεσία του στρατεύματος, η οποία πρέπει να βασισθεί στα εξής στοιχεία:

  • Πόσο στρατό χρειάζεται η Ελλάδα για να είναι ασφαλής;
  • Για πόσο και πώς πρέπει να εκπαιδευθεί ένας έφεδρος για να κρίνεται επαρκής;
  • Ποια είναι η καλύτερη ηλικία για να κατατάσσεται κάποιος και να αφομοιώνει καλύτερα την εκπαίδευσή του;
  • Ποια είναι τα μακροπρόθεσμα σενάρια στο γεωστρατηγικό μέλλον της Ελλάδος;
  • Μπορεί η Ελλάδα να αντεπεξέλθει οικονομικά στην συγκρότηση αποκλειστικά επαγγελματικού στρατού, όπως π.χ. η Μεγάλη Βρετανία;

    Το αν τα συμπεράσματα μίας τέτοιας αναλύσεως βρίσκουν σύμφωνη την κοινωνία ή πιο σωστά την πελατεία της εκάστοτε πολιτικής ηγεσίας είναι αδιάφορο. Πού ακούστηκε η κοινωνία, το δημοσιογραφικό και καλλιτεχνικό κατεστημένο και οι διάφοροι πολιτικάντηδες που παρακολουθούμε καθημερινά, να γνωμοδοτούν για το πώς θα διασφαλίσουμε την ειρήνη για την χώρα μας; Αν είναι έτσι, ας γλιτώσουμε και μερικά κονδύλια, καταργώντας τις στρατιωτικές σχολές και την μετεκπαίδευση στελεχών των Ενόπλων Δυνάμεων ή μάλλον ας καταργήσουμε εντελώς τις ένοπλες δυνάμεις.

    Παρεμπιπτόντως, όσα ξοδεύει η Αυστραλία σε αμυντικές δαπάνες για 80.000 επαγγελματίες (7 δις / έτος) άλλα τόσα ξοδεύει το Ισραήλ με τον καλύτερο στρατό στον κόσμο που αποτελείται αποκλειστικά από κληρωτούς και με όλους του τους αξιωματικούς να είναι πρώην έφεδροι.

    Δυστυχώς, τίποτε από τα παραπάνω δεν έχει γίνει μέχρι σήμερα στην Ελλάδα και η θητεία έχει καταντήσει ένα πεδίο πελατειακής και μικροπολιτικής σπέκουλας. Ο Ελληνικός Στρατός θα μπορούσε να είναι ο καλύτερος και μάλιστα με εφέδρους που δεν θα τους πληρώνουμε για να γίνονται οι κοιλαράδες καραβανάδες που όλοι γνωρίσαμε στη θητεία μας, ενώ οι έφεδροι θα μπορούσαν μόνο να κερδίσουν απ' αυτό.

    Ούτως ή άλλως όμως την θητεία υπαγορεύει ο Νόμος και ο Νόμος πρέπει να τηρείται. Πολλώ δε μάλλον, αυτή ή και οποιαδήποτε άλλη εφαρμογή του νόμου (βλ. π.χ. νόμο περί μεταναστεύσεως) δεν μπορεί να γίνεται αντικείμενο διαπραγματεύσεων και κοινωνικού διαλόγου και μάλιστα εις ό,τι αφορά τους ήδη παραβάτες του. Κι αν όμως έπρεπε να αλλάξει κάτι στον Νόμο αυτό, τότε θα ήταν να ελαχιστοποιηθούν τα άπειρα κίνητρα που προσφέρει στους νέους για να μην κατατάσσονται. Εκεί θα έπρεπε να σταματάει και η παρέμβαση της πολιτικής στα της στρατιωτικής θητείας, μιας πολιτικής που τόσο έχει απαξιώσει τον Στρατό μας.

Κατηγορία: