Τεράστια η ζημιά από τις διαδηλώσεις

Στις αρχές της εβδομάδος που πέρασε το Εμπορικό και Βιομηχανικό Επιμελητήριο Αθηνών παρουσίασε έρευνα της εταιρείας δημοσκοπήσεων Kappa Research για τις εταιρείες του κέντρου των Αθηνών. Η έρευνα πραγματοποιήθηκε σε δείγμα 201 εταιρειών - μελών του επιμελητηρίου που έχουν την έδρα τους στο κέντρο της πρωτεύουσας και αφορά κυρίως εμπορικές επιχειρήσεις χονδρικής και λιανικής, καθώς και εταιρείες μαζικής εστίασης και διασκέδασης.

Γεωγραφικά η έρευνα, που πραγματοποιήθηκε στις 9 και 10 Απριλίου, κάλυψε τις περιοχές των κεντρικών οδών του κέντρου, του Εμπορικού Τριγώνου, της Ομονοίας, των Εξαρχείων, των Νέων Παναθηναίων (Νεάπολη), του Κολωνακίου, της Πλάκας, του Μοναστηρακίου, του Κολωνού και του Μεταξουργίου. Το 45% των επιχειρήσεων σε αυτήν την έκταση ασχολούνται με το λιανικό εμπόριο, ενώ οι υπόλοιπες είναι εταιρείες χονδρικής, παροχής υπηρεσιών και μαζικής εστίασης.

Ο αριθμός των επιχειρήσεων του κέντρου εκτιμάται ότι αγγίζει τις 5.500. Το 36% από αυτές είναι αυτοαπασχολούμενοι έμποροι, ενώ στις υπόλοιπες εκτιμάται ότι απασχολούνται περί τους 35.000 εργαζομένους. Οι περισσότερες από αυτές τις επιχειρήσεις ενοικιάζουν τα ακίνητα που τις στεγάζουν, πληρώνοντας κατά μέσον όρο μηνιαίως 1.600 ευρώ, ενώ ο συνολικός ετήσιος τζίρος τους είναι πάνω από 1,5 δισεκατομμύριο ευρώ, εκ των οποίων 300 εκατομμύρια διατίθενται για τα λειτουργικά τους έξοδα, μη συμπεριλαμβανομένου του ενοικίου που για όλες μαζί αγγίζει τα 6,5 εκατομμύρια.

Από τις 5.500 επιχειρήσεις του κέντρου το 28% έχει υποστεί κατά την διάρκεια διαδηλώσεων και πορειών φθορές, από απλές ζημιές στην βιτρίνα μέχρι και ολοσχερή καταστροφή του καταστήματός τους, ενώ αξιοσημείωτο είναι ότι μία στις τρεις επιχειρήσεις που δέχονται επιθέσεις υφίσταται και λεηλασίες από τους ταραξίες. Το 28,4% δε των αθηναϊκών επιχειρήσεων έχει προβεί σε επιπρόσθετες εγκαταστάσεις ασφαλείας, προς αποφυγήν των υλικών ζημιών από τις πορείες.

Το πιο αξιοσημείωτο, ωστόσο, είναι το γεγονός ότι η απώλεια τζίρου κατά τις διαρκείς κινητοποιήσεις του Φεβρουαρίου και Μαρτίου του 2008 ξεπερνά τα 25.000.000 ευρώ, ενώ τα διαφυγόντα κέρδη αγγίζουν τα 13.000.000 ευρώ. Μ' άλλα λόγια, όπως συμπεραίνει η ανωτέρω έρευνα, η αποτίμηση μίας ημέρας κινητοποιήσεων, με τον αποκλεισμό του κέντρου και την γενικότερη αναστάτωση που συνήθως προκαλείται είναι πάνω από 3,5 εκατομμύρια ευρώ και η απώλεια κερδών κοντά στο 1 εκατομμύριο ευρώ.

Σύμφωνα με την ίδια έρευνα η συντριπτική πλειοψηφία των εμπόρων (75-90%) συμφωνεί σε κάποια βασικά σημεία ως προς το πώς πρέπει να αντιμετωπισθεί το πρόβλημα αυτό, το οποίο πέραν των περιβαλλοντολογικών, συγκοινωνιακών και κοινωνικών συνεπειών του έχει και τεράστιες επιπτώσεις στην οικονομία και την λειτουργία της αγοράς, καρδιά της οποίας είναι το κέντρο των Αθηνών. Ο μέσος έμπορος ζητά:

• Κατά την διάρκεια των διαδηλώσεων να είναι πάντα ελεύθερες οι λεωφορειολωρίδες, τόσο για την εξασφάλιση προσβασιμότητος του κέντρου όσο και για την κυκλοφορία των ασθενοφόρων.
• Οι διαδηλώσεις ολιγομελών ομάδων να πραγματοποιούνται στα πεζοδρόμια ή το πολύ σε μία λωρίδα κυκλοφορίας και μόνο σε δρόμους με πολλές λωρίδες.
• Σε περιπτώσεις απεργιών των μέσων μεταφοράς να υπάρχουν υποχρεωτικά έκτακτα ειδικά δρομολόγια για την εξυπηρέτηση του κοινού.
• Σε κάθε πορεία να υπάρχουν τουλάχιστον δύο λωρίδες κυκλοφορίας ελεύθερες.

Οι έμποροι όμως ζητούν και χρονικούς και χωροταξικής φύσεως περιορισμούς και μεταρρυθμίσεις όχι μόνον σχετικά με τις πορείες αλλά γενικότερα ως προς την λειτουργία του κέντρου. Πιο συγκεκριμένα, οι περισσότεροι έμποροι ζητούν:

• Να τεθούν χρονικοί περιορισμοί ως προς το πότε μπορούν να γίνονται διαδηλώσεις στο κέντρο.
• Οι ανοικτές συγκεντρώσεις να πραγματοποιούνται υποχρεωτικά σε πλατείες, χωρίς να κλείνουν δρόμοι.
• Να πεζοδρομηθεί όλο το κέντρο της πόλεως και να επιτρέπεται η κυκλοφορία μόνο στα Μέσα Μεταφοράς και στα οχήματα τροφοδοσίας των επιχειρήσεων.

Είναι ίσως η πρώτη φορά που γίνεται μία τόσο εμπεριστατωμένη έρευνα για το πρόβλημα των διαδηλώσεων. Θα πρέπει βέβαια να τονισθεί ότι όταν μιλάμε για πρόβλημα δεν εννοούμε καθ' αυτού το δικαίωμα του συναθροίζεσθαι, όπως αυτό ορίζεται από το σύνταγμα της χώρας. Πρόβλημα είναι η κατάχρησή του καθώς και η έλλειψη νομικού πλαισίου. Μέχρι σήμερα, όσο κι αν αυτό ακούγεται παράδοξο, το νομικό πλαίσιο για τις συναθροίσεις ορίζεται από δύο διατάγματα της επταετίας, του ΝΔ 794/1971 με μία τροποποίηση του 1991 (ΠΔ 141/91) και του ΒΔ 269/1972.

Κρίνεται ως εκ τούτου απαραίτητη η ψήφιση ενός νομοσχεδίου, το οποίο θα ερμηνεύσει σύμφωνα με την σημερινή κοινωνική, χωροταξική και συγκοινωνιακή πραγματικότητα της Αθήνας το άρθρο 11 του Συντάγματος και ειδικότερα θα λάβει σοβαρά υπ' όψιν του την δεύτερη παράγραφο του άρθρου αυτού που προβλέπει των περιορισμό των διαδηλώσεων για την προστασία της ασφαλείας των πολιτών και της κοινωνικο-οικονομικής ζωής μίας περιοχής.

Αν τα παραπάνω στοιχεία δεν μαρτυρούν σοβαρή κοινωνικο-οικονομική διατάραξη της Αθήνας, τότε τι; Η κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας, της οποίας πιο πιστοί υποστηρικτές υπήρξαν ανέκαθεν οι ελεύθεροι επαγγελματίες και ειδικότερα οι μικρομεσαίοι έμποροι οφείλει να επιδείξει το απαραίτητο σθένος και να ικανοποιήσει αυτήν την επαγγελματική τάξη. Κάνοντας αυτό που δεν τόλμησε καμία κυβέρνηση του παρελθόντος - παρ' ότι ο Σημίτης το είχε αποπειραθεί κατά την τελευταία τετραετία του - η κυβέρνηση Καραμανλή δεν θα δώσει απλά μία ανάσα στο εμπόριο της Αθήνας, το οποίο ψυχορραγεί αλλά φιλί ζωής σε μια πόλη που βυθίζεται ολοένα και περισσότερο στην ανυποληψία και τον μαρασμό εμφανιζόμενη στα παγκόσμια top-ten μόνον όταν αυτά αναφέρονται στις ακριβότερες πόλεις για να επισκεφθεί κανείς.